Maarif Modeli, Türkiye'nin okul öncesinden liseye kadar tüm müfredatını yenileyen yeni eğitim sistemidir. Resmî adı Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli olan bu sistem, bilgiyi ezberletmek yerine öğrenciye o bilgiyi gerçek hayatta kullanma becerisi kazandırmayı hedefler. Peki bu değişim üniversite ve lise sınavını ne zaman, nasıl etkiliyor? En önemlisi: senin almak istediğin kitabı değiştiriyor mu? Bu rehberde Maarif Modeli'nin ne olduğunu, hangi sınıflarda uygulandığını ve 2028 sınavlarına etkisini Millî Eğitim Bakanlığı'nın açıkladığı bilgilere dayanarak anlatıyoruz.
Özetle:
- Maarif Modeli, ezber yerine beceri ve bağlam temelli öğrenmeyi esas alan yeni müfredattır.
- 2024-2025'ten itibaren kademeli uygulanıyor; her yıl bir üst sınıf modele dahil oluyor.
- Üniversite (YKS) ve lise (LGS) sınavlarının adı ve sistemi değişmiyor; yalnızca 2028'de soru tipi beceri temelli oluyor.
- 2026 ve 2027 sınavları eski düzende devam ediyor.
Maarif Modeli (Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli) Nedir?
Maarif Modeli, Millî Eğitim Bakanlığı'nın 2024'te yürürlüğe koyduğu, öğrenci profilini "bilgiyi kullanan, üreten ve değer sahibi birey" olarak tanımlayan yeni müfredat çerçevesidir. Önceki müfredata göre en büyük farkı yaklaşımındadır: konu listesini kısaltır, her konuyu kazanım ve beceri etrafında kurar. Yani amaç "kaç konu öğrenildiği" değil, "öğrenilen bilginin nasıl kullanıldığı"dır. Modelin ayrıntıları ve çerçeve programları Bakanlığın resmî sitesinde yayımlanmıştır (tymm.meb.gov.tr).
Önemli bir karışıklığı baştan netleştirelim: İnternette "Maarif Modeli soru bankası" araması çoğunlukla MEB-AGS (aday öğretmen sınavı) kaynaklarını getirir. Bu yazı ve Aska Kitap'taki Maarif kaynakları ise öğrencilere yöneliktir — yani okul müfredatı ve üniversiteye hazırlık içindir, öğretmen ataması için değil.
Maarif Modeli Neden Geldi ve Neyi Amaçlıyor?
Modelin çıkış noktası basit bir gözlem: dünya, "çok bilen" değil, "bildiğini kullanan" insana ihtiyaç duyuyor. Klasik müfredat çok sayıda konuyu yüzeysel işlerken, öğrenciyi gerçek bir problemle karşılaştığında zorda bırakabiliyordu. Maarif Modeli bu yüzden konu sayısını azaltıp her konuyu daha derin işlemeyi, bilgiyi beceriye ve değere bağlamayı amaçlar. Bakanlığın çerçevesinde bu, bilgi-beceri yanında "erdem-değer-eylem" boyutuyla da tanımlanır; yani amaç sadece sınav değil, üreten ve sorumluluk alan birey yetiştirmektir. Model bunun için tüm derslerin ortaklaşa geliştirdiği bir dizi temel beceri ve okuryazarlık tanımlar — analitik düşünme, problem çözme, veri okuryazarlığı gibi — ve her ders bu becerileri kendi konusu üzerinden işler.
Bunun sınava hazırlanan öğrenci için anlamı şu: artık "ne kadar çok konu bitirdim" değil, "öğrendiğim bilgiyi yeni bir durumda kullanabiliyor muyum" sorusu önem kazanıyor. Bu da çalışma biçimini değiştiriyor — pasif okumanın yerini, bol soru çözerek beceriyi pekiştirmek alıyor.
Maarif Modeli ile Müfredatta Ne Değişti?
En somut değişiklik konuların düzenleniş biçiminde. Konular artık dağınık başlıklar yerine temalar altında, birbiriyle ilişkili şekilde gruplanıyor. Matematikte örneğin "Sayılar", "Nicelikler ve Değişimler", "İstatistiksel Araştırma Süreci", "Algoritma ve Bilişim", "Sayma ve Olasılık" gibi temalar var. İkinci değişiklik kazanımların beceri ifadeleriyle yazılması: "şunu hesaplar" yerine "veriyi yorumlar, model kurar, çıkarım yapar" gibi. Üçüncüsü, her konunun günlük hayatla bağlam üzerinden ilişkilendirilmesi.
Bu yapı, kaynak kitaplara da yansıyor. Maarif uyumlu bir soru bankası, konuları bu tema sırasına göre dizer ve her temada bağlam temelli, çok adımlı sorulara yer verir. Eski tip bir kitapta ise konu sırası ve soru kurgusu bu mantığa uymayabilir — kaynak seçiminde bu farkı görmek önemli.
Maarif Modeli Hangi Sınıflarda ve Ne Zaman Uygulanıyor?
Maarif Modeli tüm sınıflarda aynı anda değil, kademeli olarak uygulanıyor. 2024-2025 eğitim yılında okul öncesi, 1, 5 ve 9. sınıflar ile lise hazırlıkta başladı; her yıl bir üst sınıf modele ekleniyor. Aşağıdaki tablo geçişin genel akışını gösterir:
| Eğitim yılı | Modele yeni dahil olan sınıflar |
|---|---|
| 2024-2025 | Okul öncesi · 1. sınıf · 5. sınıf · 9. sınıf · lise hazırlık |
| 2025-2026 | 2. sınıf · 6. sınıf · 10. sınıf |
| 2026-2027 | 3. sınıf · 7. sınıf · 11. sınıf |
| 2027-2028 | 4. sınıf · 8. sınıf · 12. sınıf (geçiş tamamlanır) |
Bu akışın pratik anlamı şu: 2024-2025'te 9. sınıfta Maarif Modeli'yle başlayan öğrenci, 2027-2028'de 12. sınıfa gelir ve 2028'de üniversite sınavına girer. Aynı şekilde 2024-2025'te 5. sınıfta başlayan öğrenci 2028'de 8. sınıfta LGS'ye girer. İşte bu yüzden "2028" sürekli karşına çıkıyor: yeni modelle yetişen ilk öğrenciler o yıl merkezi sınavlara giriyor.
Maarif Modeli Hangi Dersleri Kapsıyor?
Maarif Modeli istisnasız tüm dersleri kapsar — Türkçe, Matematik, Fen Bilimleri (Fizik, Kimya, Biyoloji), Sosyal Bilimler (Tarih, Coğrafya), yabancı dil ve diğerleri. Fark, dersin içeriğinde değil, ele alınış biçimindedir: her ders konuyu bağlam temelli sorular ve beceri kazanımlarıyla işler. Yani matematikte de Türkçede de mantık aynıdır; bilgiyi gerçek bir durumda kullanmak.
Sınava hazırlanan öğrenci için değişim en çok soru çözülen derslerde hissedilir. Matematikte bağlam temelli problem ve modelleme öne çıkar; ilgili kaynakları AYT Matematik ve TYT Geometri kategorilerinden bulabilirsin. Türkçede okuduğunu anlama ve yorumlama ağırlık kazanır — bu da paragraf soru bankası çalışmasını her zamankinden önemli kılar. Fen derslerinde grafik ve veri yorumu artar; TYT Fizik ve AYT Biyoloji gibi kategorilerde yeni nesil soru içeren kaynaklara yönelmek faydalı olur.
Maarif Modeli Üniversite ve Lise Sınavını (YKS/LGS) Değiştiriyor mu?
Bu, velilerin ve öğrencilerin en çok sorduğu soru — ve cevabı çoğu kişinin sandığından sakin. Millî Eğitim Bakanlığı'nın açıklamasına göre sınav sistemi veya sınavın adı değişmiyor; oturumlar, süreler ve puanlama aynı kalıyor. Değişen tek şey, 2028'den itibaren soru tipidir: kural ezberini ölçen sorulardan, bilgiyi kullanmayı ölçen beceri temelli sorulara geçiliyor (MEB duyurusu).
Bunun iki net sonucu var. Birincisi, 2026 ve 2027 yıllarında yapılacak YKS ve LGS eski düzende devam ediyor — bu yıllara hazırlanan öğrenci için pratikte değişen bir şey yok. İkincisi, "YKS artık kalkıyor", "sınavın adı değişti" gibi söylentilerin resmî bir dayanağı yok; YKS ve LGS isimleri sürüyor, yalnızca soruların kurgusu yenileniyor. Matematik özelinde bu değişimi YKS Maarif Modeli matematik nasıl olacak yazımızda örnekleriyle ele aldık.
Beceri Temelli ve Bağlam Temelli Sorular Nedir?
Yeni soruların iki anahtar kelimesi var: beceri temelli ve bağlam temelli. Bağlam temelli soru, gerçek bir hayat durumundan başlar — bir alışveriş, bir grafik, bir mesafe-hız problemi. Önce durumu okur ve matematiksel modele çevirirsin, sonra çözersin. Beceri temelli olması ise sorunun tek adımda, doğrudan formülle bitmemesi demektir; yorumlama, çıkarım yapma ve veri analizi gerektirir.
Kısa bir karşılaştırma faydalı olur. Klasik soru "Şu denklemin kökü kaçtır?" diye sorar. Maarif tarzı soru ise aynı bilgiyi bir senaryoya saklar: bir tabloyu okur, hangi işlemin gerektiğini sen seçer, sonra çözersin. Yani bilgi tek başına yetmiyor; bilgiyi hangi durumda nasıl kullanacağını bilmek gerekiyor. Bu beceri ezberle değil, bol ve doğru soru çözerek gelişir.
Örnek fark: Klasik soru "%20 indirimli 240 TL'lik ürünün son fiyatı kaçtır?" der. Maarif tarzı soru ise bir market fişi, iki farklı kampanya tablosu verir; hangisinin daha avantajlı olduğunu hesaplayıp gerekçesiyle seçmeni ister. Aynı yüzde bilgisi kullanılır, ama önce durumu okuman, doğru işlemi seçmen ve sonucu yorumlaman gerekir.
Bu tarz sorularda en çok zorlayan adım hesap değil, doğru kurguyu kurmak. Bu yüzden Maarif uyumlu kaynaklarda video çözüm değerlidir: yanlış yaptığında nerede yanlış kurguladığını adım adım görürsün. Soru çözme tekniğini derinleştirmek istersen ders bazlı rehberlerimizden de yararlanabilirsin.
Maarif Modeli LGS ve Ortaokul İçin Ne Anlama Geliyor?
Maarif Modeli yalnızca liseyi değil, ortaokulu ve LGS'yi de kapsıyor. 2024-2025'te 5. sınıfta modelle başlayan öğrenci 2028'de 8. sınıfa gelir ve yeni soru tipiyle hazırlanan ilk LGS'ye o yıl girer. Yani ortaokulda da yön aynı: beceri ve bağlam temelli, okuduğunu anlama ve yorumlama ağırlıklı sorular öne çıkıyor.
Ortaokul öğrencisi ve velisi için pratik sonuç şu: 5, 6 ve 7. sınıftaki öğrenciler artık Maarif müfredatında, dolayısıyla bu sınıflar için Maarif uyumlu, yeni nesil soru içeren kaynaklar tercih edilmeli. LGS'ye yaklaşan 8. sınıf için ise hem konu hem deneme tarafında güncel kaynak önemli. Seçenekleri LGS kitapları kategorisinden inceleyebilir, sınıfına uygun olanı danışman ekibimize sorabilirsin.
Maarif Modeliyle Eski Kaynaklarım İşe Yarar mı?
Bu, doğrudan cebine dokunan soru, o yüzden net konuşalım. Cevap senin sınıfına bağlı. Sınıfın Maarif müfredatına geçtiyse (örneğin şu an 9 veya 10. sınıftaysan), eski müfredata göre yazılmış kaynaklar konu sırası ve soru tarzı bakımından tam uymayabilir; Maarif uyumlu kaynağa geçmek mantıklı. Sınıfın henüz eski müfredattaysa ya da 2026-2027'de sınava giriyorsan, mevcut kaynakların geçerliliğini koruyor.
Danışman ekibimize bu dönemde en çok gelen soru tam da bu: "Kitabımı değiştirmeli miyim?" Pratik ölçüt şu — okuldaki müfredatın değiştiyse kaynağın da değişmeli. Maarif uyumlu kaynaklar, konuları yeni kazanım sırasına göre dizer ve bağlam temelli soru örnekleri içerir. Çap 2028 Matematik Maarif Modeli ve Bilgi Sarmal Maarif Matematik gibi kitaplar bu mantıkla hazırlanmıştır.
Maarif Modeline Uygun Kaynak Nasıl Seçilir?
Doğru kaynağı seçerken üç şeye bak. Birincisi müfredat uyumu: kitap "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli" ya da "2028" ibaresini taşıyor mu? İkincisi soru tarzı: bağlam temelli, gerçek yaşam senaryolu sorular içeriyor mu, yoksa eski tip mi? Üçüncüsü video çözüm: yeni nesil sorularda tıkandığında çözümü adım adım izleyebilmek çok değerli.
Hangi sınıfa hangi kaynak sorusunda emin değilsen, danışman ekibimiz seviyene ve sınıfına göre ücretsiz öneri verir. Tüm seviyeler için kaynakları lise kitapları ve LGS kitapları kategorilerinden inceleyebilir, Maarif uyumlu seçenekleri buradan karşılaştırabilirsin.
Sıkça Sorulan Sorular
Maarif Modeli ne zaman sınavlara yansıyacak?
Maarif Modeli'ne göre hazırlanan ilk merkezi sınavlar (LGS ve YKS) 2028'de yapılacaktır. 2026 ve 2027 sınavları eski düzende, aynı sistem ve aynı isimle devam eder; yeni soru tipi yalnızca 2028'de girenleri kapsar.
Maarif Modeliyle YKS'nin adı değişecek mi?
Hayır. Millî Eğitim Bakanlığı'nın açıklamasına göre sınav sistemi ve isimleri (YKS, LGS) değişmiyor; oturum, süre ve puanlama aynı kalıyor. Değişen tek şey 2028'den itibaren soruların beceri ve bağlam temelli olmasıdır.
9 ve 10. sınıf öğrencisi Maarif uyumlu kaynak almalı mı?
Şu an 9 ve 10. sınıflar Maarif müfredatında olduğu için bu öğrencilerin Maarif uyumlu kaynaklarla çalışması önerilir. Bu kitaplar konuları yeni kazanım sırasına dizer ve bağlam temelli soru örnekleriyle 2028 sınavına uygun pratik sağlar.
Maarif Modeli soruları daha mı zor?
Daha "zor" olmaktan çok daha "farklı"dır. Soru tek adımda formülle bitmediği için ilk başta yorucu gelebilir; ancak düzenli ve doğru kaynakla çalışan öğrenci için yorumlama becerisi kısa sürede gelişir. Önemli olan ezber değil, bol soru çözerek beceri kazanmaktır.
Maarif Modeli ile MEB-AGS aynı şey mi?
Hayır. MEB-AGS, aday öğretmenlerin atanma sınavıdır ve "Maarif Modeli" orada bir konu başlığıdır. Bu yazıdaki ve Aska Kitap'taki Maarif kaynakları ise öğrencilere yönelik okul ve üniversiteye hazırlık kitaplarıdır.
Sonuç
Maarif Modeli, paniklenecek bir devrim değil; kademeli ve planlı bir geçiş. Özetle: müfredat ezber yerine beceriyi merkeze alıyor, geçiş 2024-2025'ten beri sınıf sınıf ilerliyor, sınavların adı ve sistemi duruyor, yalnızca 2028'den itibaren soru tipi beceri temelli oluyor. Senin için doğru adım, sınıfının müfredatına bakmak: Maarif'e geçtiyse kaynağını da Maarif uyumlu seçmek. Hangi kitabın sana uygun olduğundan emin değilsen, danışman ekibimize sınıfını ve hedefini yaz — sana özel öneriyi ücretsiz çıkaralım.
Yazan: Elif Aksoy · Yayın tarihi: 13 Haziran 2026 · Son güncelleme: 13 Haziran 2026
Bu rehber, Millî Eğitim Bakanlığı'nın yayımladığı resmî açıklamalara dayanır ve yeni duyurular geldikçe güncellenecektir.